Ban hành Chiến lược dữ liệu quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045
(Ảnh minh họa tạo bởi AI)
Dữ liệu là tài nguyên chiến lược, tài sản quốc gia và nguồn lực phát triển mới
Chiến lược xác định dữ liệu là tài nguyên chiến lược, tài sản quốc gia và nguồn lực phát triển mới, giữ vai trò nền tảng của quản trị hiện đại, nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Phát triển dữ liệu quốc gia được xem là chiến lược lớn của Đảng và Nhà nước, bảo đảm sự chỉ đạo thống nhất, phân công rõ trách nhiệm và gắn trách nhiệm người đứng đầu với việc tạo lập, kết nối, chia sẻ, khai thác và bảo vệ dữ liệu. Đồng thời, dữ liệu phải được khai thác hiệu quả gắn với phát triển trí tuệ nhân tạo (AI), đổi mới sáng tạo để tạo động lực tăng trưởng mới, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh của nền kinh tế.
Với định hướng này, Chiến lược nhấn mạnh yêu cầu phát triển đồng bộ hạ tầng số, hạ tầng dữ liệu, hạ tầng tính toán và AI, trong đó Trung tâm dữ liệu quốc gia giữ vai trò hạ tầng lõi, cùng các nền tảng số dùng chung giúp dữ liệu được kết nối, chia sẻ và khai thác thống nhất trên phạm vi cả nước. Bên cạnh đó, Việt Nam hướng tới xây dựng AI có chủ quyền, phát triển hệ sinh thái dữ liệu hiện đại, mở và liên thông, thúc đẩy thị trường dữ liệu, kinh tế dữ liệu và doanh nghiệp dữ liệu, qua đó tạo động lực cho chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
Chiến lược cũng đặt ra yêu cầu phát triển dữ liệu phải luôn đi đôi với bảo đảm chủ quyền số, an ninh quốc gia, an toàn dữ liệu và bảo vệ dữ liệu cá nhân, đồng thời hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Đặc biệt, việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, làm chủ công nghệ dữ liệu và AI được xác định là yếu tố quyết định để triển khai thành công Chiến lược, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong kỷ nguyên số.
Về mục tiêu, Việt Nam sẽ hình thành hệ sinh thái dữ liệu quốc gia thống nhất, hiện đại, an toàn, tin cậy, liên thông và dùng chung; phát triển đồng bộ các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành, kho dữ liệu, nền tảng dữ liệu và hạ tầng tính toán dùng chung theo kiến trúc thống nhất. Phát huy dữ liệu trở thành tài nguyên chiến lược, tư liệu sản xuất quan trọng và động lực mới cho quản trị quốc gia, phát triển kinh tế số, xã hội số; đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, điện toán hiệu năng cao và các công nghệ số chiến lược trong phân tích, dự báo, hoạch định chính sách và cung cấp dịch vụ thông minh. Phát triển kinh tế dữ liệu, công nghiệp dữ liệu và thị trường dữ liệu; từng bước tự chủ, làm chủ công nghệ, hạ tầng AI, hạ tầng tính toán hiệu năng cao, nền tảng và sản phẩm dữ liệu cốt lõi; bảo đảm an ninh, an toàn, bảo vệ dữ liệu cá nhân và chủ quyền dữ liệu quốc gia, góp phần phát triển đất nước nhanh, bền vững trong kỷ nguyên số.
8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp thúc đẩy phát triển dữ liệu quốc gia
Chiến lược đặt ra 8 nhóm nhiệm vụ và giải pháp phát triển dữ liệu quốc gia, trong đó, hoàn thiện thể chế, chính sách về dữ liệu có ý nghĩa then chốt. Hoàn thiện hệ thống pháp luật về dữ liệu thông qua sửa đổi, bổ sung Luật Dữ liệu và các văn bản liên quan; ban hành quy định về xử phạt, phí khai thác dữ liệu, dữ liệu mở, tiêu chuẩn kỹ thuật và cơ chế quản trị dữ liệu. Đồng thời, xây dựng cơ chế đặc thù cho Trung tâm dữ liệu quốc gia, hoàn thiện quy định về bảo vệ dữ liệu, kiểm toán dữ liệu, ứng dụng AI, thử nghiệm công nghệ, phát triển công nghệ lõi và thiết lập cơ chế ứng phó nhanh với các sự cố an ninh dữ liệu.
Về phát triển hạ tầng và nền tảng dữ liệu quốc gia: Xây dựng, vận hành 03 Trung tâm dữ liệu quốc gia, nghiên cứu Trung tâm dữ liệu dự phòng và Trung tâm dữ liệu quốc tế; phát triển hạ tầng AI dùng chung, hạ tầng tính toán hiệu năng cao (HPC), hạ tầng truyền dẫn dữ liệu thời gian thực và Nền tảng chia sẻ, điều phối dữ liệu quốc gia, bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu thống nhất, an toàn và hiệu quả.
Về phát triển dữ liệu quốc gia: Hoàn thiện các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành và bộ dữ liệu trọng yếu theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”; chuẩn hóa, làm giàu và kết nối dữ liệu; xây dựng từ điển dữ liệu quốc gia, không gian dữ liệu dùng chung, Cổng dữ liệu mở quốc gia và Kho dữ liệu AI quốc gia; đẩy mạnh chia sẻ dữ liệu, thực hiện nguyên tắc "dữ liệu thay giấy tờ", đánh giá chất lượng dữ liệu hằng năm và tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực thi pháp luật về dữ liệu.
Về phát triển kinh tế dữ liệu và thị trường dữ liệu: Xây dựng và vận hành 05 sàn giao dịch dữ liệu; thúc đẩy các mô hình kinh doanh dựa trên dữ liệu trong các lĩnh vực trọng điểm; nghiên cứu cơ chế định giá, giao dịch, thương mại hóa dữ liệu và phát triển các tổ chức trung gian dữ liệu, hình thành thị trường dữ liệu minh bạch, an toàn.
Về phát triển nguồn nhân lực dữ liệu: Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, chuyên gia về quản trị dữ liệu, AI và an ninh dữ liệu; phát triển các ngành đào tạo về dữ liệu, AI và HPC; kiện toàn lực lượng chuyên trách về dữ liệu và chuyển đổi số; xây dựng cơ chế thu hút, đãi ngộ nhân lực chất lượng cao, tăng cường hợp tác giữa Nhà nước, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và đối tác quốc tế.
Về bảo đảm an ninh mạng, an ninh dữ liệu và chủ quyền dữ liệu: Triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ dữ liệu quốc gia, dữ liệu cá nhân và chủ quyền số; xây dựng Hệ thống giám sát an ninh dữ liệu quốc gia; tăng cường mã hóa, sao lưu, dự phòng, phục hồi dữ liệu; phát triển công cụ đánh giá an toàn AI; kiểm soát minh bạch hoạt động khai thác dữ liệu và ứng dụng các công nghệ bảo vệ quyền riêng tư tiên tiến.
Về khai thác và ứng dụng Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia: Theo lộ trình từ năm 2026 đến sau năm 2030, tập trung khai thác dữ liệu để cải cách thủ tục hành chính, phát triển dịch vụ công số, hỗ trợ quản lý nhà nước, phân tích và dự báo, phòng chống tội phạm, thúc đẩy kinh tế số và xã hội số. Sau năm 2030, hình thành hệ sinh thái dữ liệu phục vụ AI quốc gia, phát triển các mô hình AI "Make in Vietnam" trên nền dữ liệu Việt Nam.
Về tăng cường hợp tác quốc tế về dữ liệu: Đẩy mạnh hợp tác quốc tế về chia sẻ dữ liệu xuyên biên giới, xây dựng quan hệ đối tác với các quốc gia và tập đoàn công nghệ hàng đầu; tham gia xây dựng các tiêu chuẩn và cơ chế quản trị dữ liệu toàn cầu; thu hút đầu tư, chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và từng bước đưa Việt Nam trở thành trung tâm dữ liệu của khu vực ASEAN.
Quyết định có hiệu lực từ ngày ký và thay thế Quyết định số 142/QĐ-TTg ngày 02/02/2024 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược dữ liệu quốc gia đến năm 2030.
Trung tâm Thông tin du lịch
