Di tích cổ - nền tảng của du lịch văn hóa

Trong chiến lược phát triển du lịch của Hưng Yên, du lịch văn hóa - lịch sử tiếp tục giữ vai trò trụ cột. Đây là lựa chọn có cơ sở khi tỉnh hiện sở hữu kho tàng di sản đồ sộ, đặc biệt là sau sáp nhập, số lượng di tích và không gian văn hóa được mở rộng đáng kể.

Nổi bật nhất là Khu di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến - biểu tượng cho truyền thống văn hiến lâu đời của vùng đất từng được mệnh danh “Thứ nhất kinh kỳ, thứ nhì Phố Hiến”. Quần thể này gồm 17 điểm di tích tiêu biểu, lưu giữ 41 văn bia chữ Hán và chữ Nôm có niên đại từ thế kỷ XVII đến đầu thế kỷ XX. Những tấm bia không chỉ mang giá trị nghệ thuật và tư liệu quý hiếm, mà còn là “ký ức đá” tái hiện diện mạo một thương cảng quốc tế sầm uất bậc nhất vùng châu thổ sông Hồng.

Phía trước chùa Chuông. Ảnh: Báo Nhân dân

Tại chùa Chuông, tấm bia “Kim Chung tự thạch bi ký” khắc năm 1711 được xem như một bản “biên niên sử” ngắn gọn về quá trình hình thành và phát triển của đô thị Phố Hiến với hơn 20 phường, thị. Cùng với đó, hệ thống bia đá phân bố tại đền Mẫu, Văn Miếu Xích Đằng, đền Thiên Hậu… tạo thành một chỉnh thể văn hóa - lịch sử có giá trị đặc biệt. Việc tỉnh hoàn thiện hồ sơ khoa học “Hệ thống bia đá Phố Hiến, Hưng Yên” trình UNESCO xem xét ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á - Thái Bình Dương được kỳ vọng sẽ nâng tầm giá trị di sản, đồng thời mở ra dư địa mới cho phát triển các sản phẩm du lịch gắn với nghiên cứu, giáo dục và trải nghiệm văn hóa.

Không gian du lịch văn hóa của Hưng Yên sau sáp nhập còn được mở rộng về phía A Sào - vùng đất linh thiêng gắn với thân thế và sự nghiệp của Hưng Đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn. Khu di tích Đình, Đền, Bến Tượng A Sào là nơi lưu dấu những chiến công oanh liệt trong cuộc kháng chiến chống Nguyên - Mông, đồng thời lưu truyền câu chuyện cảm động về chú voi chiến vượt sông Hóa cùng tiếng hô “sát Thát” vang vọng sử sách.

Theo sử liệu, A Sào từng là một trong 4 danh thắng cổ của vùng Phủ Phượng thời Lý, được nhắc đến trong câu ca xưa: “Đào Động, Lộng Khê, Tô Đê, A Sào - Phủ Phượng Lý triều tứ cố cảnh”. Đây cũng là nơi lập “sinh từ” thờ Trần Hưng Đạo khi ông còn sống, với lời xưng tụng “Đệ nhất sinh từ Kiếp Bạc - Đệ nhị sinh từ A Sào”, cho thấy vị thế đặc biệt của vùng đất này trong đời sống tâm linh người Việt. Những năm gần đây, chính quyền và Nhân dân địa phương chú trọng bảo tồn không gian văn hóa gắn với lễ hội truyền thống, đồng thời từng bước mở rộng, kết nối các tuyến tham quan để đưa A Sào trở thành điểm nhấn trong hành trình du lịch tâm linh của tỉnh.

Từ làng nghề đến du lịch biển

Song hành với di sản, hệ thống làng nghề truyền thống đang trở thành “mạch nguồn” quan trọng để Hưng Yên làm mới sản phẩm du lịch. Làng dệt đũi Nam Cao, với lịch sử hơn 400 năm, là ví dụ điển hình cho cách kết hợp bảo tồn nghề cổ với phát triển du lịch trải nghiệm. Từ chỗ đứng trước nguy cơ mai một, nghề dệt đũi nay đang hồi sinh mạnh mẽ, từng bước xây dựng thương hiệu “Đũi Nam Cao” trên thị trường trong và ngoài nước.

Du khách quốc tế đến làng đũi Nam Cao trải nghiệm quay tơ dệt đũi. Ảnh: Hanhsilk

Sau sáp nhập, điểm nhấn mới trong bức tranh du lịch Hưng Yên chính là không gian biển với 54 km bờ biển, hệ sinh thái đa dạng gồm bãi ngang, cồn nổi tự nhiên, rừng ngập mặn và khu bảo tồn đất ngập nước. Các khu du lịch biển như Cồn Vành, Cồn Đen được định hướng phát triển theo mô hình sinh thái - nghỉ dưỡng, kết hợp bảo tồn thiên nhiên và khai thác giá trị cảnh quan.

Cùng với đó, sự xuất hiện của các khu đô thị hiện đại như Ecopark, Dream City… đã tạo thêm không gian tổ chức lễ hội, sự kiện văn hóa - giải trí quy mô lớn. Những chương trình âm nhạc, lễ hội ánh sáng, sự kiện quốc tế thời gian qua đã thu hút đông đảo du khách từ Hà Nội và các tỉnh, thành lân cận, góp phần thay đổi hình ảnh Hưng Yên từ điểm đến “đi về trong ngày” sang không gian trải nghiệm đa chiều.

Theo thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Hưng Yên, sau sáp nhập, cơ cấu sản phẩm du lịch của tỉnh trở nên đa dạng hơn, trong đó nổi bật là du lịch sinh thái và du lịch văn hóa - lịch sử - tâm linh. Hiện đã có 13 khu, điểm du lịch ứng dụng công nghệ số như AR, VR, tham quan 360 độ, qua đó mở rộng không gian trải nghiệm và tăng tính tương tác với du khách.

Với 3.716 di tích, 10 bảo vật quốc gia, 29 di sản văn hóa phi vật thể, hơn 1.152 lễ hội và 257 làng nghề truyền thống, Hưng Yên đang sở hữu nền tảng hiếm có để phát triển du lịch bền vững. Tuy nhiên, thách thức vẫn còn khi thời gian lưu trú của du khách chưa dài, sản phẩm trải nghiệm chưa đủ sức giữ chân. Để khắc phục, nhiều chuyên gia cho rằng tỉnh cần đẩy mạnh sáng tạo văn hóa, phát triển tour trải nghiệm tại chỗ, đồng thời mở rộng liên kết vùng với Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Ninh Bình nhằm hình thành chuỗi sản phẩm liên hoàn.

Sau sáp nhập, dư địa phát triển du lịch của Hưng Yên không chỉ được mở rộng về không gian, mà còn được làm sâu về bản sắc. Nếu biết khai thác hài hòa giữa di sản - làng nghề - biển và đô thị hiện đại, du lịch hoàn toàn có thể trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng, góp phần đưa Hưng Yên trở thành điểm đến giàu bản sắc trên bản đồ du lịch miền Bắc.

Ánh Tuyết